‘Samen kunnen we het afvalprobleem oplossen’

Firma Fluks zet jongeren met een goed verhaal graag in de spotlights met de serie De jeugd van tegenwoordig. We trappen af met Joost Elffers (13), die al op zijn vierde begon met het opruimen van afval op straat. Tegenwoordig raapt hij niet alleen, hij inspireert ook graag anderen door te vertellen waarom hij dat doet. ‘Mensen beseffen niet wat de gevolgen zijn van zwerfafval. Zodra ze dat wel weten, helpen ze mee met opruimen.’

Afval hoort niet op straat. Dat vond Joost al toen hij vier was. Dus besloot hij er wat aan te doen. ‘Ik zei tegen mijn ouders: “kom, we gaan afval opruimen.” En dat doe ik nog steeds. Soms kom ik het gewoon tegen onderweg naar school, soms ga ik bewust op pad om afval op te rapen, alleen of met mijn moeder’, vertelt Joost. Tijdens het rapen, krijgt hij vaak reacties van anderen. ‘Ik leg dan uit waarom ik afval opraap. Dat dit zwerfafval uiteindelijk via rivieren in de zee terechtkomt. Daar vormt al dat afval een plastic soep waar dieren in verstrikt raken en waar vissen van eten. En zo kan zwerfafval op je eigen bord belanden.’

Straffen helpt niet
Joost merkt dat veel mensen helemaal niet beseffen dat zwerfafval zo’n groot probleem veroorzaakt. Daarom kan hij ook niet boos zijn op mensen die hun afval niet in de prullenbak gooien. ‘Het is heel onverantwoordelijk van mensen om afval op straat te gooien, maar ze weten gewoon niet wat de gevolgen zijn. Als ik mijn verhaal vertel, krijg ik heel vaak positieve reacties. En nog belangrijker: andere mensen gaan ook afval op rapen én vertellen het door.’ Deze positieve aanpak, is volgens Joost de enige die echt helpt. In straffen van straatvervuilers ziet hij niets. ‘Dan maak je het probleem negatief. Terwijl het veel beter helpt als je het niet op straat gooien van afval een positieve draai geeft. Zoals gebeurt met statiegeld. Het zou goed zijn als er ook zoiets voor plastic ingevoerd zou worden’, zegt hij. Zelf neemt Joost graag een voorbeeld aan Peter Smith. ‘Hij maakt kunstwerken van zwerfafval. Zo maakt hij het probleem op een mooie manier zichtbaar.’

De jeugd van tegenwoordig

Naam: Joost Elffers (13)Wil: een wereld zonder zwerfafvalWant: alleen zo kan het probleem van de plastic soep opgelost wordenWetenswaardig: in 2015 won Joost de Gouden Zwerfie, een prijs als beloning en aanmoediging iemand die zich inzet tegen zwerfafval en de plastic soep

www: twitter.com/joostelffers1

Alle beetjes helpen
Met zijn acties hoopt Joost dat hij iedereen ervan bewust kan maken dat je zelf iets kunt doen. Door afval niet op straat te laten liggen én door te vertellen waarom dat belangrijk is. Want zonder het oprapen van afval hebben andere initiatieven, zoals de plastic soep uit de oceanen halen, weinig zin. ‘Als we niet stoppen met afval op straat gooien, kun je blijven opruimen, maar dat is dweilen met de kraan open. Eerst moeten die kranen dicht.’ Joost ziet de toekomst positief in en gelooft dat het plasticprobleem opgelost kan worden. Want hoe groot het probleem ook is, alle kleine beetjes helpen. ‘Als iedereen elke dag één stuk afval opruimt, is het afvalprobleem opgelost.’

Kom ook in actie! Raap elke dag één stuk zwerfafval op, maak er een foto van en plaats die op social media met #zwerfie.

fotocredits: Annemieke Kok/Smeltwater